Dziesięciobój – konkurencja lekkoatletyczna na otwartym stadionie, rozgrywana tylko przez mężczyzn, w skład której wchodzi 10 konkurencji. W hali mężczyźni rozgrywają siedmiobój.
Dziesięciobój rozgrywany jest w ciągu 2 kolejnych dni:
- I dzień: bieg na 100 m, skok w dal, pchnięcie kulą, skok wzwyż, bieg na 400 m;
- II dzień: bieg na 110 m przez płotki, rzut dyskiem, skok o tyczce, rzut oszczepem, bieg na 1500 m.
Konkurencje biegowe odbywają się seriami na czas, w konkurencjach technicznych przeprowadza się trzy kolejki. Skok wzwyż i o tyczce rozgrywany jest na normalnych zasadach. Wyniki uzyskane przez zawodników przeliczane są na podstawie tabel wielobojowych na punkty i sumowane. Suma punktów decyduje o zajętym miejscu.
Dziesięciobój został włączony do programu olimpijskiego w 1912 roku. W olimpijskiej historii tej konkurencji znajdujemy także polski akcent – w 1972 roku w Monachium Ryszard Katus zdobył brązowy medal.
Incydentalnie organizowane są również zawody kobiet w dziesięcioboju (na najważniejszych imprezach kobiety rywalizują w siedmioboju), nieoficjalną rekordzistką świata w tej konkurencji jest Litwinka Austra Skujytė (8358 pkt, 2005).
Spis treści |
[edytuj] Rekordy
| konkurencja | rekord świata | rekord Polski |
|---|---|---|
Roman Šebrle,  Czechy |
Sebastian Chmara,  Polska |
|
| Götzis, 27 maja 2001 | Almaha, 17 maja 1998 | |
| rezultat | 9026 pkt | 8566 pkt |
| bieg na 100 m | 10,64 s | 10,97 s |
| skok w dal | 8,11 m | 7,56 m |
| pchnięcie kulą | 15,33 m | 16,03 m |
| skok wzwyż | 212 cm | 210 cm |
| bieg na 400 m | 47,79 s | 48,27 s |
| bieg na 110 m przez płotki | 13,92 s | 14,32 s |
| rzut dyskiem | 47,92 m | 44,39 m |
| skok o tyczce | 4,80 m | 5,20 m |
| rzut oszczepem | 70,16 m | 57,25 m |
| 1500 m | 4:21.98 | 4:29,66 |
[edytuj] Najlepsi zawodnicy w historii
| lp. | wynik | zawodnik | państwo | data | miejsce |
|---|---|---|---|---|---|
| 1. | 9026 pkt. | Roman Šebrle | Czechy |
27 maja 2001 | Götzis |
| 2. | 8994 pkt. | Tomáš Dvorák | Czechy |
4 lipca 1999 | Praga |
| 3. | 8891 pkt. | Dan O'Brien |  Stany Zjednoczone |
5 września 1992 | Talence |
| 4. | 8847 pkt. | Daley Thompson |  Wielka Brytania |
9 sierpnia 1984 | Los Angeles |
| 5. | 8832 pkt. | Jürgen Hingsen |  RFN |
9 czerwca 1984 | Mannheim |
| Bryan Clay | Stany Zjednoczone |
30 czerwca 2008 | Eugene | ||
| 7. | 8815 pkt. | Erki Nool |  Estonia |
7 sierpnia 2001 | Edmonton |
| 8. | 8792 pkt. | Uwe Freimuth |  NRD |
21 lipca 1984 | Poczdam |
| 9. | 8790 pkt. | Trey Hardee | Stany Zjednoczone |
20 sierpnia 2009 | Berlin |
| 10. | 8784 pkt. | Tom Pappas | Stany Zjednoczone |
2 czerwca 2003 | Palo Alto |
[edytuj] Mistrzowie świata
- MŚ 1983 – Daley Thompson (Wielka Brytania)
- MŚ 1987 – Torsten Voss (NRD)
- MŚ 1991 – Dan O'Brien (USA)
- MŚ 1993 – Dan O'Brien (USA)
- MŚ 1995 – Dan O'Brien (USA)
- MŚ 1997 – Tomáš Dvořák (Czechy)
- MŚ 1999 – Tomáš Dvořák (Czechy)
- MŚ 2001 – Tomáš Dvořák (Czechy)
- MŚ 2003 – Tom Pappas (USA)
- MŚ 2005 – Bryan Clay (USA)
- MŚ 2007 – Roman Šebrle (Czechy)
[edytuj] Mistrzowie olimpijscy
- IO 1912 – Jim Thorpe (USA)
- IO 1920 – Helge Løvland (Norwegia)
- IO 1924 – Harold Osborn (USA)
- IO 1928 – Paavo Yrjölä (Finlandia)
- IO 1932 – James Bausch (USA)
- IO 1936 – Glenn Morris (USA)
- IO 1948 – Bob Mathias (USA)
- IO 1952 – Bob Mathias (USA)
- IO 1956 – Milt Campbell (USA)
- IO 1960 – Rafer Johnson (USA)
- IO 1964 – Willi Holdorf (RFN)
- IO 1968 – Bill Toomey (USA)
- IO 1972 – Nikołaj Awiłow (ZSRR)
- IO 1976 – Bruce Jenner (USA)
- IO 1980 – Daley Thompson (Wielka Brytania)
- IO 1984 – Daley Thompson (Wielka Brytania)
- IO 1988 – Christian Schenk (NRD)
- IO 1992 – Robert Změlík (Czechy)
- IO 1996 – Dan O'Brien (USA)
- IO 2000 – Erki Nool (Estonia)
- IO 2004 – Roman Šebrle (Czechy)
- IO 2008 - Bryan Clay (USA)
[edytuj] Znani dziesięcioboiści
- polscy:
- zagraniczni:
- Tomáš Dvořák (Czechy)
- Uwe Freimuth (NRD)
- Eduard Hämäläinen (Białoruś)
- Jürgen Hingsen (RFN)
- Bruce Jenner (USA)
- Erki Nool (Estonia)
- Dan O'Brien (USA)
- Tom Pappas (USA)
- Roman Šebrle (Czechy)
- Daley Thompson (Wielka Brytania)
- Jim Thorpe (USA)
- Siegfried Wentz (RFN)
- Paavo Yrjölä (Finlandia)
- Robert Změlík (Czechy)
- Jon Arnar Magnusson (Islandia)
[edytuj] Polscy finaliści olimpijscy (1-8)
- 3. Ryszard Katus 7984 1972
- 5. Ryszard Skowronek 8113 1976
- 6. Dariusz Ludwig 7978 1980
- 8. Tadeusz Janczenko 7861 1972
[edytuj] Polacy w dziesiątkach światowych tabel rocznych
- 1929 - 10. Antoni Cejzik, 7.233,53
- 1932 - 7. Zygmunt Siedlecki, 7.853,82
- 1934 - 10. Jerzy Pławczyk, 7.552,345
- 1937 - 6. Antoni Cejzik, 6.630
- 1938 - 4. Antoni Cejzik, 7.006
- 1972 - 2. Ryszard Skowronek, 8.146
- 1972 - 5. Ryszard Katus, 7.984a
- 1973 - 3. Ryszard Skowronek, 8.206
- 1973 - 9. Ryszard Katus, 8.020
- 1974 - 2. Ryszard Skowronek, 8.207a
- 1974 - 8. Ryszard Katus, 7.938
- 1975 - 4. Ryszard Skowronek, 8.185
- 1981 - 4. Dariusz Ludwig, 8.222
- 1998 - 9. Sebastian Chmara, 8.566
[edytuj] Linki zewnętrzne
|
|||||||||||||||||||||||