Historia Komputerów

Ten artykuł wymaga uzupełnienia źródeł podanych informacji od 2009-01. Informacje nieweryfikowalne mogą zostać zakwestionowane i usunięte. Aby uczynić artykuł weryfikowalnym, należy podać przypisy do materiałów opublikowanych w wiarygodnych źródłach.

Współrzędne: 54°37'N 18°21'E / 54.617, 18.35

Reda
Herb Redy Flaga Redy
Województwo	pomorskie
Powiat	wejherowski
Gmina • rodzaj	Reda miejska
Założono	XIV wiek
Prawa miejskie	1 stycznia 1967
Burmistrz miasta	Krzysztof Krzemiński
Powierzchnia	29,57 km²
Położenie (punkt)	54° 37' N 18° 21' E
Ludność (2008) • liczba • gęstość • aglomeracja	19 525 [1]▲ 622 os./km² 130 000 (Małe Trójmiasto Kaszubskie)
Strefa numeracyjna	0 58
Kod pocztowy	84-240
Tablice rejestracyjne	GWE
Położenie na mapie Polski Reda
TERC (TERYT)	2215011
SIMC	0934659
Miasta partnerskie	Lubliniec, Łowicz, Rejon Wileński, Waldbronn[2]
Urząd miejski ul. Pucka 9 84-240 Reda tel. (0-58) 678 80 16; faks (0-58) 678 31 24
Strona internetowa miasta

Reda (kaszb. Réda, niem. Rheda) – miasto w powiecie wejherowskim w województwie pomorskim, położone w Pradolinie Redy-Łeby nad rzeką Redą; siedziba gminy miejskiej Reda. W latach 1975-1998 miasto administracyjnie należało do województwa gdańskiego. Wraz z miastami Wejherowo i Rumia tworzy zespół trzech miast zwany Małym Trójmiastem Kaszubskim.

Spis treści 1 Geografia 1.1 Struktura powierzchni 1.2 Osiedla na terenie Redy 2 Miejscowości sąsiednie (miasta) 3 Demografia 3.1 Zmiana liczby ludności na przekroju lat 3.2 Struktura ludności 4 Budżet 5 Historia 6 Turystyka 6.1 Zabytki i atrakcje turystyczne 6.2 Szlaki turystyczne 6.2.1 Piesze 6.2.2 Rowerowe 6.2.3 Motoryzacyjne 6.2.4 Wodne 7 Kościoły 8 Edukacja 9 Sąsiednie gminy 10 Zobacz też 11 Przypisy 12 Linki zewnętrzne

[edytuj] Geografia

[edytuj] Struktura powierzchni

Według danych z roku 2006^[3], Reda ma obszar 29,57 km², w tym:

• użytki rolne: 8,76 km² (29,75%)
• powierzchnia lasów: 15,45 km² (52,46%)

Miasto stanowi 2,27% powierzchni powiatu.

[edytuj] Osiedla na terenie Redy

• Centrum
• Betlejem
• Ciechocino
• Marianowo
• Pieleszewo
• Rekowo Dolne
• Przy Młynie

[edytuj] Miejscowości sąsiednie (miasta)

W sąsiedztwie Redy znajdują się następujące miejscowości:
Mała Piaśnica, Leśniewo	Rekowo Górne	Połchowo, Mrzezino
Wejherowo, Kąpino	N W E S	Moście Błota, Kazimierz
Gniewowo	Zbychowo	Rumia

[edytuj] Demografia

[edytuj] Zmiana liczby ludności na przekroju lat

Dane od 2000r. wg GUS^[3], według faktycznego miejsca zamieszkania:

• 1768 - 74
• 1869 - 692
• 1872 - 763
• 1924 - 1000
• 1968 - 5400
• 1982 - 6091
• 1991 - 14 000
• 1999 - 17 200
• 2000 - 17 156
• 2001 - 17 388
• 2002 - 17 526
• 2003 - 17 868
• 2004 - 18 111
• 2005 - 18 360
• 2006 - 18 650
• 2007 - 19 062
• 2008 - 19 525

[edytuj] Struktura ludności

Dane z 31 grudnia 2006 wg GUS^[3]:

Opis	Ogółem		Kobiety		Mężczyźni
jednostka	osób	%	osób	%	osób	%
populacja	19 525	100	9 251	50,55	9 046	49,45
gęstość zaludnienia (mieszk./km²)	629		318		311

Według danych z roku 2005^[4], średni dochód na mieszkańca wynosił 1512,46 zł.

[edytuj] Budżet

• Budżet na rok 2003:
  • Dochody: 22.658.537 PLN
  • Wydatki: 21.157.737 PLN

• Budżet na rok 2004:
  • Dochody: 22.135.496 PLN
  • Wydatki: 24.200.753 PLN

• Budżet na rok 2005:
  • Dochody: 24.684.886 PLN
  • Wydatki: 26.897.494 PLN

• Budżet na rok 2006:
  • Dochody: 27.302.767 PLN
  • Wydatki: 31.374.182 PLN

• Budżet na rok 2007:
  • Dochody: 33.298.959 PLN
  • Wydatki: 35.837.603 PLN

• Budżet na rok 2008:
  • Dochody: 35.601.113 PLN
  • Wydatki: 42.033.083 PLN

• Budżet na rok 2009:
  • Dochody: 42.515.843 PLN
  • Wydatki: 55.619.965 PLN

[edytuj] Historia

• 1357 - wymienienie w kontrakcie lokalizacyjnym Grężlewa - osady istniejącej na prawie chełmińskim na obecnym obszarze Redy
• 1358 - wystąpienie osady pod nazwą Granslaw
• 1398 - zmiana nazwy Granslaw na Granissow lub Granslow
• 1400 - otrzymanie przez osadę nazwy Redau
• 1433 - zmiana nazwy Redau na Redę
• 1500 - otrzymanie przez wieś na stałe nazwy Reda od nazwy rzeki, nad którą jest położona
• 1627-1628 - zarekwirowanie chłopskiego dobytku z wsi Reda, Ciechocino i Pieleszewo przez oddziały płk. Jana Lanckorońskiego
• 1635 - przekazanie przywileju wsi sołtysowi Redy Szymonowi Borschowi przez króla Władysława IV
• 1656-1660 - obrabowanie i wyniszczenie wsi podczas potopu szwedzkiego
• 1767 - wydanie wilkierzu dla starostwa puckiego przez starostę Ignacego Przebendowskiego
• 1772 - wejście Redy pod panowanie monarchii pruskiej w wyniku I rozbioru Polski
• 1870 - przeprowadzenie przez wieś linii kolejowej
• 1891 - podpisanie ustawy pruskiej dotyczącej ustroju samorządowego na terenach Redy
• 1903 - zakończenie budowy kościoła parafialnego Wniebowzięcia NMP
• 1908 - założenie spółki prywatnej, która uruchamia w Redzie cegielnię produkującą cegłę silikatową
• 1920 - 10 lutego wkroczenie do Redy wojska polskiego Frontu Pomorskiego; przejście administracji samorządowej w ręce Polaków
• 1923 - (październik) kolejna fala strajków obejmująca okoliczne zakłady drzewne m.in. w Redzie
• 1934-1935 - modernizacja trasy przelotowej Gdańsk – Koszalin o nawierzchni tłuczniowej, włącznie z ułożeniem nawierzchni bitumicznej na odcinku Rumia – Lębork
• 1939 - 9 września zajęcie Redy przez Niemców
• 1945 - 12 marca wyzwolenie Redy
• 1949 - zakończenie budowy toru kolejowego z Chyloni do Redy
• 1955 - 1 stycznia powołanie w Redzie Gromadzkiej Rady Narodowej obejmującej swoim zasięgiem działania oprócz Redy: Ciechocino, Pieleszewo i Państwowe Gospodarstwo Rolne Kąpino; przewodniczącym Prezydium Gromadzkiej Rady Narodowej zostaje Alfons Wesołka
• 1956 - 1 stycznia uzyskanie przez Redę praw osiedlowych; zmiana nazwy Gromadzka Rada Narodowa na Osiedlowa Rada Narodowa
• 1957 - oddanie do użytku drugiego toru między Redą a Wejherowem z przystosowaniem do ruchu pociągów elektrycznych
• 1967 - 1 stycznia uzyskanie przez Redę praw miejskich
• 1969 - koniec pełnienia funkcji przewodniczącego Prezydium Miejskiej Rady Narodowej przez Alfonsa Wesołkę
• 1972 - oddanie do użytku przystanku kolejowego Reda Pieleszewo
• 1974 - powołanie Miejskiego Ośrodka Sportu i Rekreacji w Redzie
• 1974-1975 - budowa cmentarza komunalnego; położenie drugiej jezdni od granicy Gdyni do Redy; zbudowanie mostu, skrzyżowania dróg w kierunku Pucka i Wejherowa, wiadukt pod torami kolejowymi i dwóch jezdni do Wejherowa
• 1995 - 19 sierpnia uchwała Rady Miejskiej o ogłoszeniu konkursu na herb i flagę miasta
• 1996 - 19 sierpnia przyjęcie jako obowiązujący wzór herbu i flagi miasta Redy

[edytuj] Turystyka

Informacji turystycznej w Redzie można zasięgnąć w Miejskiej Bibliotece Publicznej.

[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne

• zespół dworca i osiedla kolejowego z 1875 roku, składający się z dworca kolejowego, budynku dawnej poczty i telegrafu, domów mieszkalnych pracowników kolejowych, budynków technicznych i gospodarczych
• kościół parafialny Wniebowzięcia NMP zbudowany w stylu neogotyckim na początku XX wieku
• budynki mieszkalne przy ul. Ogrodowej liczące ponad 200 lat
• budynek dawnej oberży Kożyczkowskich sprzed 150 lat
• spichlerz i dom mieszkalny - pozostałość po zakładzie produkcyjnym, założonym jeszcze w 1340 roku
• budynki mieszkalne przy ul. ks. Józefa Poniatowskiego z lat dwudziestych i trzydziestych XX wieku
• zespół dworsko-parkowy przy ul. Parkowej i Gajowej, składający się z dworu i parku z pierwszej połowy XIX wieku
• zespół dworsko-parkowy przy ul. Rzecznej z końca XIX wieku
• cmentarzysko grobów skrzynkowych (badane obecnie przez archeologów)
• Miejska Biblioteka Publiczna przy ul. Hieronima Derdowskiego ze stałą ekspozycją rzeźb w drewnie, obrazów olejnych i wyszywanych oraz utworów poetyckich
• punkt widokowy o wysokości ok. 70 m n.p.m. (ul. Jara) z widokiem na Zatokę Pucką i Mierzeję Helską na który prowadzą 204 stopnie
• Aleja Lipowa z rosnącymi po obu jej stronach będącymi pod ochroną starymi lipami
• las będący częścią chronionego Trójmiejskiego Parku Krajobrazowego
• park miejski

[edytuj] Szlaki turystyczne

[edytuj] Piesze

Przez Redę lub w jej okolicy przebiegają następujące piesze szlaki turystyczne:

• "Szlak Krawędzią Kępy Puckiej" - trasa liczy 33,2 km i biegnie z Pucka przez Rzucewo, Osłonino, Mrzezino oraz Redę do Wejherowa.
• "Szlak Zagórskiej Strugi" - szlak ma długość 56 km i prowadzi z Wejherowa przez Zbychowo, Rumię oraz rozmaite dzielnice Gdyni do Gdyni Wzgórza św. Maksymiliana.

[edytuj] Rowerowe

W Redzie nie ma ścieżek rowerowych. Przez miasto przebiega jednak jeden turystyczny szlak rowerowy. Można nim dojechać z jednej strony do Wejherowa, a z drugiej przez Kazimierz do Rumi. Jest on słabo oznakowany, a jego trasę wyznaczają zwykłe uliczki, za miastem szlak biegnie po prowizorycznie ułożonych płytach betonowych lub po prostu po piachu. Orientacyjny przebieg szlaku przez miasto (od strony Wejherowa): ul. 12 Marca, al. Lipowa, ul. Brzozowa, ul. Kazimierska, ul. Mostowa.

[edytuj] Motoryzacyjne

Przez Redę przebiegają następujące szlaki turystyczne dla turystów zmotoryzowanych:

• "Trasa Morska" - szlak ma długość 57 km i prowadzi z Redy przez Puck, Gnieżdżewo, Swarzewo, Władysławowo, Chałupy, Jastarnię oraz Juratę na Hel.
• "Trasa Kaszubska" - szlak liczy 78 km i biegnie ze wsi Piaśnica Wielka przez Wejherowo, Redę, Osłonino, Rzucewo, Puck, Połczyno, Mechowo i Starzyno do Krokowej.
• "Trasa Nadmorska" - trasa liczy 65 km i zatacza koło z Redy przez Puck, Gnieżdżewo, Rozewie, Jastrzębią Górę, Karwię, Krokową, Starzyno oraz Połczyno z powrotem do Redy.^{[potrzebne źródło]}

[edytuj] Wodne

Przez Redę przechodzi jeden kajakowy szlak turystyczny na rzece Redzie na dnie Pradoliny Redy-Łeby. Ma on długość 55 km^{[potrzebne źródło]} od wsi Zamostne do ujścia w Zatoce Puckiej.

[edytuj] Kościoły

W Redzie (dekanat Reda) istnieją następujące parafie rzymskokatolickie i podlegające im obiekty:

• parafia pw. Wniebowzięcia NMP w Redzie - kościół parafialny Wniebowzięcia NMP,
• parafia NMP Nieustającej Pomocy w Redzie - kościół parafialny Matki Bożej Nieustającej Pomocy,
• parafia św. Wojciecha w Redzie - kościół parafialny św. Wojciecha,
• parafia Antoniego Padewskiego w Redzie - kościół parafialny Antoniego Padewskiego,

[edytuj] Edukacja

 Osobny artykuł: lista szkół w Redzie.

Ta sekcja jest zalążkiem. Jeśli możesz, rozbuduj ją.

[edytuj] Sąsiednie gminy

• Puck, Rumia, miasto Wejherowo, gmina Wejherowo

[edytuj] Zobacz też

• rzeka Reda
• Komunalny Związek Gmin "Dolina Redy i Chylonki"

Przypisy

[edytuj] Linki zewnętrzne

• Ziemia Wejherowska
• Dziedzictwo Kulturowe Północnych Kaszub

p • d • e Miasta województwa pomorskiego Miasta powiatowe Bytów • Chojnice • Człuchów • Gdańsk • Gdynia • Kartuzy • Kościerzyna • Kwidzyn • Lębork • Malbork • Nowy Dwór Gdański • Pruszcz Gdański • Puck • Słupsk  • Sopot • Starogard Gdański • Sztum • Tczew • Wejherowo Miasta gminne Brusy • Czarna Woda • Czarne • Czersk • Debrzno • Dzierzgoń • Gniew • Hel • Jastarnia • Kępice • Krynica Morska  • Łeba • Miastko • Nowy Staw • Pelplin • Prabuty • Reda • Rumia  • Skarszewy • Skórcz • Władysławowo • Ustka • Żukowo

p • d • e Powiat wejherowski Miasta Reda • Rumia • Wejherowo Gminy miejskie Reda • Rumia • Wejherowo Gminy wiejskie Choczewo • Gniewino • Linia • Luzino • Łęczyce • Szemud • Wejherowo