Sztuczny satelita – satelita wykonany przez człowieka poruszający się po orbicie wokół ciała niebieskiego. Pierwszym sztucznym satelitą Ziemi został wystrzelony przez Związek Radziecki w 1957 Sputnik 1.
Jest to statek kosmiczny (z załogą lub bez załogi) okrążający ciało niebieskie (np. planetę, Księżyc) po orbicie zamkniętej. Najliczniejszą grupę stanowią sztuczne satelity Ziemi. Wyniesiono również w przestrzeń kosmiczną sztuczne satelity Księżyca, Marsa, Wenus, Słońca (np. Helios, Pioneer 6 i 9), a od października 1989 trwał lot próbnika Galileo, który w 1995 stał się sztucznym satelitą Jowisza. Ruch sztucznego satelity dzieli się na 3 główne fazy: start, lot orbitalny, lądowanie; start wraz z wprowadzeniem statku na orbitę odbywa się za pomocą rakiety nośnej, której zadaniem jest nadanie sztucznemu satelicie odpowiedniej prędkości i kierunku. Lot statku odbywa się ruchem bezwładnym w polu grawitacyjnym ciała obieganego. Tor lotu ulega zakłóceniom pod wpływem oporu tarcia górnych warstw atmosfery, asymetrii kształtu i nierównomierności rozkładu mas oraz spłaszczenia ciała obieganego, a także wskutek przyciągania innych planet i Słońca.
Sztuczny satelita zwany sterowanym jest wyposażony w silniki rakietowe, umożliwiające zmiany orbity i jej nachylenia, a także obrót statku. Odpowiednią orientację w przestrzeni zapewnia stabilizacja aktywna, dokonywana za pomocą małych silników rakietowych lub systemów żyroskopowych.
Szczególnie ważną grupę sztucznych satelitów Ziemi stanowią załogowe statki kosmiczne, w tym statki wielokrotnego użytku – wahadłowce oraz stacje orbitalne umieszczane na orbitach wokółziemskich.
Spis treści |
[edytuj] Typy sztucznych satelitów
Podział ze względu na przeznaczenie:
- satelita badawczy (naukowy)
- satelita meteorologiczny
- geostacjonarne, np. Meteosat, Goes, Insat, GMS, Goms, Feng Yun 2
- okołobiegunowe, np. NOAA, Meteor, Feng Yun 1, Terra, Metop
- teledetekcyjne (środowiskowy, ang. remote sensing), np. Landsat, IKONOS, SPOT, Resus, QuickBird
- satelita nawigacyjny
- satelita technologiczny (techniczny, doświadczalny)
- satelita telekomunikacyjny (komunikacyjny, łącznościowy, przekaźnikowy)
- aktywny (czynny)
- bezpośredniej transmisji
- pasywny (bierny)
- aktywny (czynny)
- Satelita rozpoznania (szpiegowski, satelita-szpieg)
- satelita załogowy
Podział sztucznych satelitów ze względu na rodzaj orbity:
- biegunowy
- stacjonarny (np. geostacjonarny)
- równikowy
- synchroniczny (np. synchroniczny ze Słońcem)
Inne: użyteczny, wieloczynnościowy, operacyjny.
[edytuj] Liczba satelitów wg państw[1]
- USA – 441
- Rosja – 83
- Chiny – 38
- Japonia – 37
- Indie – 16
- Luksemburg – 13
- Kanada – 11
- Arabia Saudyjska, Francja – po 10
- Wielka Brytania – 9
- Argentyna, Brazylia, Izrael, Niemcy – po 6
- Holandia, Hiszpania – po 5
- Iran – 1
[edytuj] Zobacz też
- naturalny satelita
- Podstawowe zagadnienia z zakresu astronomii i astronautyki
- sonda kosmiczna
- LEO, MEO
- Czas istnienia satelity
[edytuj] Linki zewnętrzne
Przypisy
- ↑ Dziennik PEŚ,19.09.2007, str.22